باسمه‌تعالي

 

سوالات امتحان درس : ادبيات فارسي 1

تاريخ امتحان : 090/1382

مدت امتحان : 75 دقيقه

 

رديف

سؤالات

الف

معني ابيات و عبارات زير را به نثر روان بنويسيد .

 

1ـ قطره ي علم است اندر جان من               وارهانش از هوا و ز خاك تن

2ـ از آن پس بسازيد سهراب را                   ببنديد يك شب بر او خواب را

3ـ نايب من باش در قسمت گري                تا پديد آيد كه تو چه گوهري

4ـ چشم از دست رفته گشت درست            شد بعينه چنان كه بود نخست

5ـ تو مرا كشتي و خداي نكشت                 مقبل آن كز خداي گيرد پشت

6ـ چو سهراب شير اوژن او را بديد             ز باد جواني دلش بر دميد

7ـ هر ستاره / حرف خط خورده اي تار / در دل صفحه ي آسمان بود.

8ـ تو مرا برخويشتن گير و بگوي كه من او را توانستم آوردن ، نگاه نيز توانم داشت .

9ـ من بر آن ستيزه كه مرا قفا زدند تو را بياوردم تا داد ايشان از تو بگيرم .

10ـ هر آن كه از روي ناداني نه او را گزيد ، گزند او ناچار بدو رسيد .

ب

معني لغات مشخص شده را بنويسيد .

 

1ـ من با تبختر گفتم : هر كدام جداگانه به او هديه مي دهيم .

2ـ تواني به من عطا فرما كه در برابر گستاخ و مغرور ، زانوي دنائت خم نكنم .

3ـ تاريخ مشيت باري تعالي است .

4ـ صورت نيك از خوشحالي گل انداخت .

5ـ من مي توانم با نان جو ارتزاق كنم .

6ـ دهنده اي كه خواستن جز او نيست خوش گوار .

7ـ اميدوارم مهرباني دلها و هم بستگي ها و گذشت ها هيچ گاه به ختام نرسد .

8ـ عبرتي گيرند از اضلال او .

ج

با توجه به اشعار و عبارات زير به پرسش ها پاسخ دهيد .

 

1ـ خاك مظهر فقر مخلوق در برابر غناي خالق است . معناي آن كه در نماز پيشاني بر خاك مي گذاري ، همين است و تا با خاك انس نگيري راهي به مراتب قرب نداري .

الف) در متن فوق به كدام ركن نماز اشاره شده است ؟

ب) شرط راه يابي به مراتب قرب چيست ؟

2ـ اين مهرباني ها را كي و كجا ديده ؟ آن هم از مردمي كه تمام عمر در لاك خودشان بوده اند . تمام عمر در لاك خودشان بودند كنايه از چيست ؟

3ـ من تفنگم در مشت / كوله بارم بر پشت / بند پوتينم را محكم مي بندم / مادرم آب و آيينه و قرآن در دست / روشني در دل من مي‌بارد .

الف) بند پوتين را محكم بستن كنايه از چيست ؟

ب) شاعر در ابيات بالا به چه سنتي اشاره كرده است ؟

ج) مقصود از « روشني در دل من مي بارد » چيست ؟

 

 

رديف

سؤالات

 

4ـ قطران بر خود گرفت كه اين كار بكند و انگشتري به من داد تا چون تو را پيش وي برم ، از عهده ي كار من بيرون آيد .

الف) عبارت « بر خود گرفت » به چه معناست ؟

ب) عبارت « انگشتري به من داد » بيانگر چه مفهومي است ؟

د

آرايه هاي ادبي :

 

1ـ آثار زير از كيست ؟

ريشه در ابر :                     مثل چشمه مثل رود :

2ـ مثنوي معنوي چند بيت است ؟ شيوه ي بيان آن را بنويسيد .

3ـ ادبيات نمايشي در غرب به چند دسته تقسيم مي شود ؟ نام ببريد ؟

4ـ شاهنامه ي فردوسي به چند بخش تقسيم شده است ؟

5ـ ادبيات پايداري چيست ؟

6ـ در هر يك از ابيات زير چه آرايه اي وجود دارد ؟

ـ جهان را بلندي و پستي تويي             ندانم چه اي هر چه هستي تويي

ـ شر كه آن ديد دشنه باز گشاد             پيش آن خاك تشنه رفت چو باد

هـ

خود آزمايي :

 

1ـ در قطعه ي « مسافر » شيللر رهگذار چه كسي است ؟

2ـ منظور از « گل هايي كه در نسيم آزادي مي شكفد » چيست ؟

3ـ معادل امروزي « قفا زدن » و « بكاريم » چيست ؟

4ـ با توجه به مصراع « به گردان لشكر سپهدار گفت » مقصود از سپهدار چه كسي است ؟

5ـ مفهوم كنايي مصراع « بزن جنگ و بيداد را بر زمين » را بنويسيد ؟

6ـ در عبارت زير قطره ي سوم « اشك » چه صفتي را بري خود بيان مي كند ؟

« من چيزي نيستم من از چشم دختري افتاده ام نخستين بار تبسمي بودم مدتي دوستي نام داشتم اكنون اشك ناميده مي شوم . »

7ـ مقصود از جمله ي « شير آمدي يا روباه » چيست ؟

8ـ با توجه به اين كه سلمان فارسي ايراني بود چرا مي گفت : « من سلمان محمدي(ص) هستم » ؟

 

جمع نمرات : 20